ورود

ثبت نام

هنگامی که شما یک حساب کاربری ایجاد می کنید، قادر به پیگیری وضعیت پرداخت، پیگیری تایید خواهید بود و شما همچنین در پایان تور می امتیاز خود را ثبت کنید.
نام کاربری*
رمز عبور*
تکرار رمز عبور*
نام*
نام خانوادگی*
موبایل*
 * ایجاد یک حساب کاربری به معنی پذیرش شرایط استفاده از خدمات ما  و سیاست حفظ اسرار  است.

در حال حاضر عضو هستید؟

ورود

ورود

ثبت نام

هنگامی که شما یک حساب کاربری ایجاد می کنید، قادر به پیگیری وضعیت پرداخت، پیگیری تایید خواهید بود و شما همچنین در پایان تور می امتیاز خود را ثبت کنید.
نام کاربری*
رمز عبور*
تکرار رمز عبور*
نام*
نام خانوادگی*
موبایل*
 * ایجاد یک حساب کاربری به معنی پذیرش شرایط استفاده از خدمات ما  و سیاست حفظ اسرار  است.

در حال حاضر عضو هستید؟

ورود
مجموعه باغ های ایرانی ثبت شده به عنوان میراث جهانی یونسکو
آثار ثبت جهانی یونسکوی هر کشوری در جذب گردشگران و جهانگردان تاثیر بسزایی دارد. بطوری که این آثار ملاکی برای شناخت یک کشور و قرار گرفتن بعنوان یک مقصد بسیار موثر است. تا سال 1398 در ایران 24 اثر به عنوان میراث جهانی در یونسکو ثبت شده است که باغهای ایرانی یکی از آنها می باشد.
با ما همراه باشید تا با مجموعه باغ های ایرانی و ویژگی های منحصر به فرد آنها آشنا شویم.
 
 مجموعه باغ های ایرانی ثبت شده در یونیسکو شامل 9 باغ می باشد که در مناطق مختلف در ایران پراکنده شده است. این مجموعه نمونه ای از طراحی باغ های ایرانی را نشان می دهد.
باغ های ایرانی در حالی که اصول معماری مربوط به دوران کوروش کبیر ( قرن ششم پیش از میلاد) را حفظ کرده اند، با شرایط اقلیمی خاص آن دوران تکامل یافته و سازگاری دارد. مجموعه باغ های ایرانی با تاریخ چند هزار ساله از فرهنگ، باورها و تفکرات ایرانیان در آن دوران برآمده است و پیوند غیر قابل انکاری با باورهای دینی و آیینی پیش از اسلام و پس از آن دارد.
ایرانیان از گذشته های دور تا به امروز علاقه ی زیادی به  احداث باغات و باغچه ها در اطراف بناها و ساختمان های محل زندگی خود داشته اند و این علاقه بیشتر نشأت گرفته از فرهنگ ها و باورهای دینی آنها است. که دلیل آن، تصورات ذهنی آنها از بهشت و تمام زیبایی های موجود در باغ های سرسبز و زیبا است. این علاقه در معماری های گذشته و همچنین کنونی به دفعات دیده می شود. باغ های ایرانی فقط یک معماری ساده نیست این سازه های بدنبال خود یک فرهنگ خاص را یدک میکشند و مجموعه ای از هنر، معماری، نظام گیاهی، نظام آبیاری، اعتقادات، سبک زندگی و زیبایی شناسی است ( میراث باغ ایرانی در جست وجوی ردپای باغ ایرانی از شرق تا غرب ) این فرهنگ معماری خاص به گونه ی رشد کرده است که برخی از بناها در کشورهای هند (تاج محل) و اسپانیا از آن الهام گرفته اند.
معماری و سازه های این باغ ها معمولا از انسجام و ویژگی های خاصی پیروی می کند. به صورت کلی میتوان گفت که این باغ ها از چهار بخش اصلی  که شامل آب، زمین، گیاهان و فضا تشکیل شده است. طراحی بی نظیر باغهای ایرانی که توان پاسخ گویی به شرایط متفاوت اقلیمی و آب و هوایی مناطق را دارد نتیجه اصلی استفاده هوشمندانه و الهام بخش از دانش، فناوری، مدیریت آب، مهندسی، معماری، گیاه شناسی و کشاورزی است.
در ایران باستان آب پیام آور روشنایی و پاکی به حساب می آمد و با توجه به این مسئله که ایران کشوری کم آب به شمار میرود، آب از ارزش بسیار بالایی در بین مردم برخوردار بوده است و استفاده از آن نه تنها به عنوان مایع حیات بخش، بلکه به لحاظ روحی و معنوی نیز حائز اهمیت بوده است.
یکی از بخش های مهم و جز جدا نشدنی باغ ها ایرانی، علاقه وصف ناشدنی معماران این سازه ها به نمایش آب در این باغ ها می باشد. درگذشته مردم علاقه بسیار زیادی به احداث خانه ها و ساختمان اصلی باغات خود در کنار رود ها و نهرها داشتند و هیچ دخل و تصرفی در طبیعت این نهرها، ایجاد نمی کردند. ولی در معماری باغ های ایرانی دیگر خبری از یک معماری ساده با استفاده از حرکت آب نبود. در این باغ ها معماران تمام تلاش خود را می کردند که با تکیه بر شناخت ویژگی های فیزیکی آب و رفتار های آن در طبیعت، به آن تسلط یافته و نقش و ارتباط آن را با انسان در معماری بگنجانند.
آب در اکثر باغ های ایرانی مرکزیت معماری خاص سازه به حساب می‏آید. این نکته را در نظر داشته باشید که با وجود پراکندگی باغ های ایرانی در بخش های مختلف کشور و دست پنجه نرم کردن با شرایط اقلیمی متنوع، هیچگاه آب نقش اصلی خود را از دست نداده است و معماران با استفاده از شگرد های متعدد و متنوع حتی در مناطق با اقلیم خشک و بیابانی با ایجاد طرح و صدا، سعی در جبران این کمبود کردند.
 در دوران گذشته، ایرانیان بیشتر باغ ها را در زمین های شیب دار احداث می‏کردند تا با استفاده از پلکان در مسیر آب، جریان آب را تند و پر سر و صدا کنند.
 یکی از اجزای اصلی باغ های ایرانی، جوی های آب، استخر ها و آب نماهایی هستند که به منظور ایجاد هوای مطبوع در سرتاسر باغ ایجاد شده اند.
اجزای باغ های ایرانی
  • باغ های ایرانی معمولا از اجزای ثابتی تشکیل شده است که یکی از مهمترین آنها آب است که در طراحی و معماری آن نقش بسیار مهمی دارد. باغ های ایرانی معمولا متشکل از گیاهان تزئینی، کوشک، نهر، جوی، حوض، آب نما و فواره، کرت ها، دیوار های محصور کننده و خیابان اصلی می باشد.
 
  • یکی از مهمترین مسائل در طراحی باغ های ایرانی، رساندن آب به این حوضچه ها و جوی ها است که در برخی موارد با استفاده از قنات ها بالا دست، این امکان را به وجود می آوردند.
باغ های ایرانی
  • معماری در باغ های ایرانی
    در این قسمت به نکاتی در خصوص معماری باغ های ایرانی می پردازیم.
    • برخی از این باغ ها در اراضی شیب دار بنا شدند تا از خاصیت فیزیکی آب استفاده کرده و آب در جوی های داخل باغ جاری باشد.
    • باغ های ایرانی اساسا محصور بوده و از فضای اطراف خود متمایز می باشند.
    • مهمترین بخش های طراحی باغ های ایرانی، طراحی ساختمان ها و بناهای موجود در آن است که میتوان به طراحی کوشک آن اشاره کرد. که محآ آن در باغ هایی که در زمین های مسطح قرار دارند عموما در مرکز باغ و در باغ های که در زمینهای شیب دار قرار گرفته، در بالا دست باغ احداث شده است.
    • اصولا کوشک ها به گونه ای ساخته شده است که از تمام جبهه ها بتوان تمام زیبایی های باغ را تماشا کرد. طرح هشت ضلعی بسیاری از کوشک ها دلیلی بر این مدعاست.
    • خیابان های اصلی باغ های ایرانی ستون فقرات آنها هستند که از ویژگی های مهمی برخوردار بوده و به کوشک ختم می شود.
    • در باغ های ایرانی درختان به منظور سایه اندازی، زیبایی، باروری و محصول دهی استفاده شده است.
    • معمولا نوع درختان در این باغ ها بسته به کاربرد اصلی باغ، محل قرار گیری و مالکان اصلی آن متغیر است.
     در کرت های اصلی بسیاری از باغ های ایرانی از درختان مثمر استفاده می‏شده است و در دیگر نقاط آن  از درختان تزیینی و غیر مثمر استفاده میشود و اگر صاحبان باغ از شاهزاده ها و یا ثروتمندان باشد درختان مثمر بیشتری در آن کاشته می شود.
    • بسته به اقلیم هر منطقه، نوع درختان تغییر می کند. به عنوان مثال در شهر های کم آب و بیابانی عموما از درختان نخل، خرزره و سرخ بید و در مناطق دیگر از چنار، سرو، سپیدار و کبودار نیز استفاده می شود.
    • بطور کلی بسته به وضعیت آب و هوایی هر منطقه، درختان کنار خیابان اصلی سرو، کاج و نارون یا سرو، کاج و چنار یا سرو، کاج و ارغوان می باشد ( پیر نیا باغ های ایرانی)
    • درختان اطراف خیابان اصلی و میان کرت های باغ معمولا از درختان بلند و غیر مثمر است و درختان داخل کرت ها درختان مثمر بوده است البته اکنون بیشتر درختان مثمر از بین رفته و بیشتر از گل های تزیینی استفاده می شود.
    حال میخواهیم به برسی ویژگیهای 9 باغ ثبت شده در سازمان میراث جهانی یونسکو که تحت عنوان باغ های ایرانی به ثبت رسیده است، بپردازیم.
1. باغ پاسارگاد ( فارس / شیراز )
  • جلگه پاسارگاد با وسعت 300 کیلومتر مربعی در گذشته دارای محیطی خوش آب و هوا با درختانی متعدد بوده است. مجموعه پاسارگاد در بردارنده بقایای تمدن هخامنشی است و باغ پاسارگاد نمونه بارزی از یک باغ ایرانی که به مادر باغ های ایرانی دوران صفویه و باغ های سلطنتی خارج از ایران مانند باغ های شاهی هند، می باشد. با توجه تحقیق های انجام شده میتوان گفت پاسارگاد باغی وسیع بوده که با توجه به ساختار باغ بین اجزا آن نظم خاصی برقرار شده است از این رو میتوان پاسارگاد را باغ شهر کوروش نامید که باغ شاهی را میتوان نمونه کوچکی از این محوطه نامید. باغ پاسارگارد به عنوان قدیمی ترین باغ ایرانی به حساب می آید.
    درست است پاسارگاد در نگاه اول به یک باغ شباهتی ندارد یا این که هیچ یک از المان های باغ های ایرانی در آن دیده نمی شود ولی از لحاظ باستان شناسی یکی از برترین مناطق باستان شناسی به حساب آمده و نشان دهنده تمدنی خاص و پیشرفت معماری در آن تمدن ( تمدن هخامنشی ) می باشد. بقایای باستان شناسی این باغ، در دشت پاسارگارد بسیار گسترده و پراکنده است از این رو شناسایی سازه های آن به عنوان پایتخت دوران هخامنشیان بسیار مشکل است. درخصوص تاریخ دقیق احداث این باغ نمی توان زمانی مشخص کرد ولی با توجه به داده های باستان شناسی، تاریخ احداث آن به دوران هخامنشی باز میگردد و به دستور شخص کوروش کبیر ساخته شده است.
     طبق کاوش های باسان شناسی از مهمترین سازه های منطقه که تاکنون از زمین بیرون آمده اند می توان به کاخهای P و S، 2 غرفه مجزا، دروازه ورودی ( کاخ R )، پل شاهی، مقبره کوروش، مقبره کمبوجیه ( زندان سلیمان )، جوی ها و آبراهه ها اشاره کرد که در طرح شماتیک زیر میتوان مشاهده کرد.
باغ های ایرانی
 
حال به بررسی چند مورد را موارد بالا میپردازیم.
کاخ R دروازه ورودی(Gate House ):
بقایای کاخی که به عنوان دروازه پاسارگاد شناخته می شود در 200 متری جنوب کاخ مخاطبان ( کاخ S ) قرار دارد. این ساختمان به دلیل وجود تصویر یک مرد بالدار بر روی ستون شمال غربی اش، از شهرت زیادی برخودار است. برخی معتقد اند این تصویر کوروش کبیر و نماد فروهر است و برخی دیگر این تصویر را نماد ذوالقرنین می داند. این کاخ دارای یک تالار بسیار بزرگ به وسعت 542 متر مربع و ارتفاع 16 متر بوده است. کتیبه سه زبانه موجود در ستون های این سازه به زبان های فارسی قدیم، ایلامی و بابلی نگاشته شد که در آن عبارت ” من کوروش پادشاه هستم. از هخامنشیان ” ثبت شده است.
باغ های ایرانی
کاخ S کاخ مخاطبان ( Audience Palace ) :
کاخ مخاطبان در فاصله ی 1250 متری شمال شرقی مقبره کوروش قرار دارد که دارای یک سالن مرکزی و 4 سالن کوچکتر در اطراف این سالن است. سازه ای به مساحت 450 متر مربع که روی 8 ستون بنا شده است. طبق ادعای باستان شناسان سالن یا بخش جنوب غربی محلی برای برگزاری جلسات کوروش و یا جانشینانش با حاکمان محلی بوده است و میتوان ادا کرد این مکان، اولین محل، برای گفت و گوی تمدن ها و شورای حقوق بشر بوده است.
پل باغ سلطنتی:
در سال 1342 هجری شمسی در فاصله 150 متری ضلع غربی دروازه ورودی، بقایای یک پل سنگی کشف شد که بر روی جریانی که از رود پلوار منشعب شده، ساخته شده بود که به طول و عرض 16 متر بوده است. طبق گفته دیوید استروناخ باستان شناس اسکاتلندی ارتفاع اصلی هر ستون این پل تقریبا 2 متر بوده و به گفته ی او به علت تفاوت معماری پل و دروازه ورودی پاسارگارد ( کاخ  Rنزدیکیترین کاخ به پل )، زمان ساخت این پل را به اواخر دوران هخامنشیان و یا حتی در دوره بعد از آن نسبت میدهد.
کاخ P یا کاخ مسکونی( residential palace ):
به گفته ارنست امیل هرتسفلد  ( Herzfeld ) باستان شنان معروف آلمانی کاخ P، کاخ مسکونی کوروش کبیر بوده است که مورد علاقه بسیاری از کاوشگران و باستان شناسان ی باشد. حفاری این کاخ در سال 1928 توسط هرتسفلد آغاز شده و در سال 1963 اطلاعات جامعی در باره این بنا تاریخی ارائه میدهد.
به گفته مورخان، مقبره کوروش و تمام کاخ ها آن در میان یک باغ قرار داشته که به وسیله ی انشعابات رود پلوار آبیاری می شده است ولی اکنون تنها بخشی از سیستم های آبیاری آن باقی مانده است.
به گفته مورخان، مجموعه پاسارگاد تنها یک باغ نبوده و کل مجموعه توسط باغ های زیادی احاطه شده است و باغ شاهی تنها 5 درصد از کل مجموعه باغ پاسارگاد را دارا می باشد. طبق اسناد باقی مانده باغ پاسارگارد دارای درختان بسیار بلندی بوده که به طور منظم کاشته شده بودند. این نظم حتی در ارتفاع درختان نیز دیده می شده است.
با مرگ کورش تا چندین سال باغ پاسارگاد دست نخورده باقی مانده بود و شکوه هخامنشیان را نشان میداد ولی اکنون از مجموعه باغ پاسارگاد آثار کمی باقی ماننده است
باغ های ایرانی
آدرس: استان فارس، شهرستان پاسارگاد، بخش پاسارگاد، ضلع جنوبی میراث جهانی پاسارگاد، آرامگاه کوروش
زمان مجاز به بازدید: 8 صبح تا 8 شب
هزینه ورودی: 50000ريال برای اتباع ایرانی و 500000ريال برای اتباع خارجی

2. باغ ارم ( فارس / شیراز )

باغ ارم، باغی با مساحت تقریبی 11 هکتار در شمال شرقی شهر شیراز قرار دارد این باغ در گذشته خاج از شهر شیراز قرار داشتعه ولی اکنون با گسترش شهر، جزئی جدا نشدنی از شهر شیراز می باشد.
زمان دقیقی برای ساخت این باغ در دسترس نیست. نام گذاری این باغ به نام ارم، بیشتر به جهت مقایسه با باغ های بهشتی بوده است. در برخی از مراجع زمان تاسیس این باغ به دوران سلجوقی برمیگردد. طبق گفته مورخین “اتابک قراجه” حکمران شیراز چندین باغ تاسیس کرد که گفته می شود این باغ یکی از آنها میباشد. در اواخر دوره زندیه این باغ توسط حاکمان قوم قشقایی اداره می شد. که بمدت 75 سال این باغ به صورت موروثی بین آنها جابه جا می شده است. کوشک اصلی این باغ توسط اولین ایلخان قشقایی ساخته شد و در دوران قاجار ميرزا حسن علي خان نصيرالملك این باغ را خریداری کرد و کوشک اصلی را با حفظ اساس ساختمانی به شکل کنونی تغییر داده و جایگزین کوشک ایلخانی کرد. با مرگ حسن علي خان نصيرالملك ادامه کار ساخت کوشک توسط ابوالقاسم خان نصيرالملك انجام شده و در سال 1311 به پایان رسید.
مالکیت باغ ارم تا تاریخ 1345یک بار دیگر بین خانواده نصیرالملک و خاندان ایخانی قشقایی جابه جا شد تا این که این بنا به مالکیت دانشگاه شیراز درآمد و اکنون به عنوان باغ گیاه شناسی در اختیار دانشگاه شیراز می باشد.
 زمین باغ به صورت مستطیل با طولی بلند است. شیب زیاد زمین باغ در محدوده غرب به شرق، باعث ایجاد پله در خیابان اصلی و دیگر خیابان های باغ شده است. کوشک اصلی این باغ در 3 طبقه و در مرکز باغ، مشرف به تمام باغ قرار دارد در جلوی کوشک باغ ارم استخری به مساحت 335 متر مربع با ارتفاع نیم متر موجود است که تصویر کوشک باغ بر روی این استخر بازتاب میشود.
آب مورد نیاز باغ ارم همانند دیگر باغ های شیراز ار نهر اعظم گرفته می شود این آب توسط رودخانه میری که یک پنجم حجم آب نهر اعظم است وارد باغ می شود.
 
 یکی از زیبا ترین صحنه های این باغ که نظر هر بیننده ای را به خود جلب می کند، کاشی کاری رنگارنگ کوشک باغ است. سازه اصلی کوشک دارای 2 ستون است که از سازه ها و ستون های تخت جمشید الهام گرفته است و روی سازه اصلی کوشک، سقف 3 هلالی وجود دارد که در هلال اصلی آن تصویر ناصر الدین شاه سوار بر اسب به تصویر کشیده شده است. در طبقه زیرین کوشک حوض کوچکی وجود دارد که آب رودخانه میری ابتدا وارد این حوض شده و بعد از پر کردن استخر وارد جوی های خیابانهای اصلی و فرعی می شود.
در باغ ارم نیز همانند دیگر باغ های ایرانی دو نوع درخت وجود دارد. از درختان مثمر این باغ را میتوان درخت انار، ازگیل، نارنج، گردو، زرد آلو، بادوم، سیب و گلابی اشاره کرد. در کل درخت انار محصول اصلی و مرکبات محصولات دیگر درختان مثمر باغ ارم است.اما اکنون به علت وجود پروژه های گسترده در ضلع غربی، تامین آب از این ناحیه قطع شده است و آب مورد نیاز باغ ارم از چاه های آبی که در باغ حفر گردیده تامین میشود.
از درختان غیر مثمر میتوان به سرو ناز، کاج، افرا، ارغوان، بید مجنون، بیدمشک و سپیدار اشاره کرد. یکی از بلندترین بید ناز باغ که ارتفاع آن به 35 متر میرسد بلندترین بید ناز شیراز شناخته میشود کاشت درختان بلند در باغ ارم مانند دیگر باغ های ایرانی به هدف سایه اندازی بر روی باغ و ایجاد هوای مطبوع در محیط خشک است.
در حال حاضر باغ ارم دارای 2 در ورودی است. در شمالی که درب اصلی باغ به شمار می آید و نزدیکترین در به کوشک باغ است و در شرقی که دروازه فرعی باغ به حساب می آید.
آدرس: استان فارس، شهر شیراز، بلوار ارم، میدان ارم، خیابان ارم، نزدیکی مجموعه‌ دانشگاه شیراز
ساعت مجاز به بازدید: همه روزه به غیر از روز های سوگواری از 8 صبح تا 8 شب
هزینه ورودی: 50000ريال برای اتباع ایرانی و 500000ريال برای اتباع خارجی
باغ های ایرانی

 3. باغ چلستون ( اصفهان / اصفهان)

باغ چهلستون باغی است که در میان مجموعه باغ ها و کاخ های عصر صفویه در قلب شهر اصفهان و در نزدیکی دو کاخ معروف دوران صفویه عالی قاپو و هشت بهشت در غرب خیابان چهارباغ و شمال خیابان سپه قرار دارد.
چند روایت کلی برای نام چهلستون وجود دارد. روایت اول بازتاب تصویر 20 ستون کوشک چهلستون بر روی استخر اصلی که جمعا 40 ستون را نشان می دهد. روایت دوم به زمان زمان ساخته شدن ایوان کوشک چهلستون توسط شاه عباس برمی گردد که عنوان می کند تعداد این ستون ها 40 عدد بوده که بعلت آتش سوزی در دوران قاجار تعدادی از این ستون های نابود شده و 20 عدد از آن باقی مانده است. حتی آثار آتش سوزی در ایوان، اکنون نیز دیده می شود و برخی نیز براین باور اند که استفاده از عدد چهل به منظور مقدس و حائز اهمیت بودن آن در آیین ایرانی است.
تاریخ ساخت باغ چهلستون به دوران صفویه باز می گردد. زمانی که اصفهان به عنوان پایتخت ایران و حکومت شاه عباس اول انتخاب شد، شاه عباس کبیر تصمیم گرفت جهت دوری از شلوغی های شهر و بهره مندی از هوای مطبوعتر، باغی در نزدیکی محل اقامت خود درست کرده و یک کوشک کوچک در آن بنا کند. از این رو شاه عباس اول دستور ساخت کوشکی کوچک در مرکز این باغ را داد که به شکل کلاه فرنگی باشد. مرحله بعدی تکمیل سازه توسط شاه بعدی صفوی، شاه عباس دوم انجام شد. شاه عباس دوم بیشتر به تزیین سازه کوشک با استفاده از آینه کاری های سقف ایوان، نقاشی های مجلل در درون و بیرون سازه و ایجاد ایوان و ستونهای آن اقدام کرد.
یکی از مهمترین جاذبه ی باغ چهلستون که به محض ورود به آن به چشم میخورد همین کوشک زیبا است.
باغ چهلستون باغی است که در میان مجموعه باغ ها و کاخ های عصر صفویه در قلب شهر اصفهان و در نزدیکی دو کاخ معروف دوران صفویه عالی قاپو و هشت بهشت در غرب خیابان چهارباغ و شمال خیابان سپه قرار دارد.
چند روایت کلی برای نام چهلستون وجود دارد. روایت اول بازتاب تصویر 20 ستون کوشک چهلستون بر روی استخر اصلی که جمعا 40 ستون را نشان می دهد. روایت دوم به زمان زمان ساخته شدن ایوان کوشک چهلستون توسط شاه عباس برمی گردد که عنوان می کند تعداد این ستون ها 40 عدد بوده که بعلت آتش سوزی در دوران قاجار تعدادی از این ستون های نابود شده و 20 عدد از آن باقی مانده است. حتی آثار آتش سوزی در ایوان، اکنون نیز دیده می شود و برخی نیز براین باور اند که استفاده از عدد چهل به منظور مقدس و حائز اهمیت بودن آن در آیین ایرانی است.
تاریخ ساخت باغ چهلستون به دوران صفویه باز می گردد. زمانی که اصفهان به عنوان پایتخت ایران و حکومت شاه عباس اول انتخاب شد، شاه عباس کبیر تصمیم گرفت جهت دوری از شلوغی های شهر و بهره مندی از هوای مطبوعتر، باغی در نزدیکی محل اقامت خود درست کرده و یک کوشک کوچک در آن بنا کند. از این رو شاه عباس اول دستور ساخت کوشکی کوچک در مرکز این باغ را داد که به شکل کلاه فرنگی باشد. مرحله بعدی تکمیل سازه توسط شاه بعدی صفوی، شاه عباس دوم انجام شد. شاه عباس دوم بیشتر به تزیین سازه کوشک با استفاده از آینه کاری های سقف ایوان، نقاشی های مجلل در درون و بیرون سازه و ایجاد ایوان و ستونهای آن اقدام کرد.
یکی از مهمترین جاذبه ی باغ چهلستون که به محض ورود به آن به چشم میخورد همین کوشک زیبا است. 
باغ های ایرانی
باغ چهلستون باغی است که در میان مجموعه باغ ها و کاخ های عصر صفویه در قلب شهر اصفهان و در نزدیکی دو کاخ معروف دوران صفویه عالی قاپو و هشت بهشت در غرب خیابان چهارباغ و شمال خیابان سپه قرار دارد.
چند روایت کلی برای نام چهلستون وجود دارد. روایت اول بازتاب تصویر 20 ستون کوشک چهلستون بر روی استخر اصلی که جمعا 40 ستون را نشان می دهد. روایت دوم به زمان زمان ساخته شدن ایوان کوشک چهلستون توسط شاه عباس برمی گردد که عنوان می کند تعداد این ستون ها 40 عدد بوده که بعلت آتش سوزی در دوران قاجار تعدادی از این ستون های نابود شده و 20 عدد از آن باقی مانده است. حتی آثار آتش سوزی در ایوان، اکنون نیز دیده می شود و برخی نیز براین باور اند که استفاده از عدد چهل به منظور مقدس و حائز اهمیت بودن آن در آیین ایرانی است.
تاریخ ساخت باغ چهلستون به دوران صفویه باز می گردد. زمانی که اصفهان به عنوان پایتخت ایران و حکومت شاه عباس اول انتخاب شد، شاه عباس کبیر تصمیم گرفت جهت دوری از شلوغی های شهر و بهره مندی از هوای مطبوعتر، باغی در نزدیکی محل اقامت خود درست کرده و یک کوشک کوچک در آن بنا کند. از این رو شاه عباس اول دستور ساخت کوشکی کوچک در مرکز این باغ را داد که به شکل کلاه فرنگی باشد. مرحله بعدی تکمیل سازه توسط شاه بعدی صفوی، شاه عباس دوم انجام شد. شاه عباس دوم بیشتر به تزیین سازه کوشک با استفاده از آینه کاری های سقف ایوان، نقاشی های مجلل در درون و بیرون سازه و ایجاد ایوان و ستونهای آن اقدام کرد.
یکی از مهمترین جاذبه ی باغ چهلستون که به محض ورود به آن به چشم میخورد همین کوشک زیبا است.
باغ چهلستون باغی است که در میان مجموعه باغ ها و کاخ های عصر صفویه در قلب شهر اصفهان و در نزدیکی دو کاخ معروف دوران صفویه عالی قاپو و هشت بهشت در غرب خیابان چهارباغ و شمال خیابان سپه قرار دارد.
چند روایت کلی برای نام چهلستون وجود دارد. روایت اول بازتاب تصویر 20 ستون کوشک چهلستون بر روی استخر اصلی که جمعا 40 ستون را نشان می دهد. روایت دوم به زمان زمان ساخته شدن ایوان کوشک چهلستون توسط شاه عباس برمی گردد که عنوان می کند تعداد این ستون ها 40 عدد بوده که بعلت آتش سوزی در دوران قاجار تعدادی از این ستون های نابود شده و 20 عدد از آن باقی مانده است. حتی آثار آتش سوزی در ایوان، اکنون نیز دیده می شود و برخی نیز براین باور اند که استفاده از عدد چهل به منظور مقدس و حائز اهمیت بودن آن در آیین ایرانی است.
تاریخ ساخت باغ چهلستون به دوران صفویه باز می گردد. زمانی که اصفهان به عنوان پایتخت ایران و حکومت شاه عباس اول انتخاب شد، شاه عباس کبیر تصمیم گرفت جهت دوری از شلوغی های شهر و بهره مندی از هوای مطبوعتر، باغی در نزدیکی محل اقامت خود درست کرده و یک کوشک کوچک در آن بنا کند. از این رو شاه عباس اول دستور ساخت کوشکی کوچک در مرکز این باغ را داد که به شکل کلاه فرنگی باشد. مرحله بعدی تکمیل سازه توسط شاه بعدی صفوی، شاه عباس دوم انجام شد. شاه عباس دوم بیشتر به تزیین سازه کوشک با استفاده از آینه کاری های سقف ایوان، نقاشی های مجلل در درون و بیرون سازه و ایجاد ایوان و ستونهای آن اقدام کرد.
یکی از مهمترین جاذبه ی باغ چهلستون که به محض ورود به آن به چشم میخورد همین کوشک زیبا است.
که در انتهای خیبان اصلی قرار دارد. ایوان کوشک دارای 20 ستون است که هر یک از این ستون ها از یک درخت چنار ساخته شده است که درگذشته با استفاده ار آینه و شیشه های رنگی تزیین شده بود اما اکنون از بین رفته است. یکی دیگر از جاذبه های ایوان، حوض کوچک سنگی است که آب آن از دهان شیر های سنگی به حوض ریخته میشد، البته این حوض نیز تخریب شده است به طور کلی بیشتر تخریب های این باغ در دوران قاجار انجام شده و حتی ورودی آب این حوض در این دوران مسدود شده است.
باغ های ایرانی
مانند هر باغ ایرانی باغ چلستون نیز دارای سیستم آبیاری و جلوه های آبی متعددی است و استخر رو به روی کوشک اصلی به متراژ 16 در 108 متر است که به دستور شاه عباس دوم ساخته شده و مهمترین ویژگی آن انعکاس تصویر کوشک باغ چهلستون در استخر است، استخر دیگری نیز در ضلع شرقی نیز وجود دارد. چهار گوشه استخر اصلی سر ستون های سنگی به شکل 4 شیر وجود دارد که برای این کوشک نبوده و به جای مانده از قصری است که در دوران قاجار از بین رفته است.
باغ های ایرانی
درگذشته آب مورد نیاز باغ چهلستون از نهر فدین تامین می شد ولی اکنون منبع آبی باغ از یک چاه عمیق تهیه می شود.
گونه های متعدد گیاهی در این باغ جهت کاربرد های گوناگون کاشته شده است که یکی از مهمترین آنها 1625 اصله کاج ایرانی است و از دیگر درختان میتوان نارون، افرا سیاه، چنار و عرعر، به عنوان درختان غیر مثمر باغ و درختان توت، زالزالک، برگ بو، ابریشم، انجیر و اقاقیا بعنوان درختان مثمر میتوان اشاره کرد.
آدرس: شهر اصفهان، میدان امام حسین، خیابان استانداری
ساعت مجاز به بازدید: به غیر از روز های سوگواری از ساعت 9 صیح تا 5 عصر
هزنیه ورودی: 50000ريال برای اتباع ایرانی و 500000ريال برای اتباع خارجی

4.باغ فین ( اصفهان / کاشان )

باغ فین در جنوب غربی شهر کاشان در محلی به نام فین ( فین کوچک ) قرار دارد. این ییلاق به علت داشتن آب و هوای مطبوع و وجود منابع آب مناسب که از چشمه تاریخی فین گرفته می شود، محل مناسبی برای احداث باغ های به شمار می آید. باغ فین و باغ کهنه دو باغ شاهی مهم موجود در این منطقه می باشد.
باغ های ایرانی
 باغ کهنه با قدمتی بیشتر از باغ فین، در فاصله500 متری از باغ فین قرار دارد. این باغ در گذشته باغ شاه نشین به شمار می آمد که بعد از زلزله اواخر دوره صفویه( 982 هجری قمری ) در دوران پادشاهی شاه طهماسب تخریب شدیدی در سازه ی باغ به وجود آمد و از این رو باغ شاهی به محلی دیگری  ( باغ فین کنونی ) انتقال یافت. از منظر تاریخی شاهان زیادی همچون شاه اسماعیل، شاه عباس، کریم خان زند، ناصر الدین شاه برای استراحت و استفاده از هوای خوش آن در این باغ حضور داشته اند. از این رو در طول دوره های مختلف حکمرانی ایران ( صفویه، زندیه، قاجار و دوران معاصر ) الحاقاتی به این مجموعه اضافه شده است. آب مورد نیاز برای سیستم آبیاری و جلوه های آبی این باغ، از چشمه سلیمانیه که از ارتفاعات دندانه سرچشمه میگیرد، گرفته می شود. بطوری که آب ابتدا وارد یک استخر با ارتفاعی بالاتر از سطح باغ در قسمت پشت باغ میشوده که این اختلاف فشار باعث بجریان افتادن فواره ها در داخل باغ می شود. در حال حاظر باغ فین دارای 17کرت می باشد که درختان مثمر و غیر مثمر زیادی در آن وجود دارد.
از درختان مثمر میتوان به انجیر، توت، انار، به، گوجه سبز، گلابی و زرد آلو و از میان درختان غیر مثمر میتوان به سرو، چنار، سپیدار و بید اشاره نمود. عمده درختان غیر مثمر باغ که بالغ بر 579 اصله می باشد، درختان سرو بوده که نظام سایه گستر باغ فین را فراهم آورده اند.
 این درختان در خیابان اصلی که به کوشک باغ منتهی میشود در دو طرف مسیر به صورت قرینه قرار دارند قدیمی ترین درختان باغ که درمیا مردم محلی به درخت لیلی و مجنون معروف است در کنار کوشک قاجار قرار دارد و حدود 500 سال عمر دارد
این ساختمان از بخش های مختلفی ساخته که بسته به سازنده آن نام های مختلفی دارد
کوشک شاه عباسی ( کوشک اصلی) که بعد از ورود به باغ و با عبر از خیابان اصلی که درختان زیبا و هوای دلپزیر اولین بنای که نظر را به خود جلب میکند کوشک اصلی باغ فین کوشک شاه عباس است که همان طور که از اسمش مشخص است به دستور شاه عباس در دوران صفویه ساخته شده است کوشک اصلی در دو طبق که در مرکزیت باغ قرار دارد از جنوب به شاه نشین، از شرق به کتاب خانه و حمام خانه و از غرب به موزه مشرف است ورودی اصلی کوشک درشمال قرار دارد، غرفه قاجار که به ساختمان شتر گلو معروف است توسط فتحعلی شاه قاجار ساخته شده است، ساختمان اندرونی و شاه نشین توسط شاه زند کریم خان زند ساخته شده است، حمام خانه که در دوران صفویه توسط کارمندان ساخته شده است و ساختمان کتاب خانه در سال 1334 ساخته شده و به نام امیر کبیر نام گزاری شده است
آدرس: اصفهان، کاشان، شش کیلومتری جنوب کاشان، انتهای خیابان امیرکبیرفعلی و روستای فین قدیم
ساعت مجاز به بازدید: همه روزه بغیر از روز های سوگواری از ساعت 9 صبح تا ساعت 6 عصر
هزینه ورودی: 50000ريال برای اتباع ایرانی و 500000ريال برای اتباع خارجی
 
باغ های ایرانی

5. باغ عباس آباد ( مازندران / بهشهر )

شهر اشرف البلد در سال 1020-1021 هجری قمری توسط شاه عباس در استان مازندران تاسیس شد. در آن دوران این شهر خیلی بزرگتر از یک روستا نبود. در دوران پادشاهی پهلوی اول نام این شهر به بهشهر تغییر یافت.
 تاسیس این باغ به دوران شاه عباس اول باز میگردد و این باغ برخلاف دیگر باغها که بیشتر در مناطق بیابانی قرار داشتند در محدوده سبز شمال ایران ساخته شد و حتی میتوان ادعا کرد این باغ در باغ دیگر بنا شده است.
به طور سنتی تمامی معماران باغ های ایرانی به خاطر قرار گرفتن باغ در مناطق بیابانی و کمبود آب در منطقه با مشکلات زیادی برای طراحی باغ روبرو بودند و در برخی موارد نمی توانستند آن طور که مد نظرشان است باغ را طراحی کنند اما این مشکل به خاطر وجود آب و هوای بارانی در مناطق شمالی ایران به هیچ عنوان وجود نداشت. باغ عباس آباد در فاصله 9 کیلومتری از بهشهر فعلی واقع بوده است این باغ در نزدیکی روستای التپه و در یک جنگل متراکم در پای کوه های از شاخه های البرز مرکزی بنا شده است که یک اقامتگاه تابستانی به شمار می آمده و شیب عمومی منطقه از جنوب به شمال بوده و معماران صفوی با توجه به این ویژگی این باغ را ساختند.
یکی از ویژگی های اصلی محل تاسیس این باغ داشتن آب هوایی متاثر از کوه های اطراف آن است. با این که این باغ در نزدیکی شهر بهشهر قرار دارد ولی معمولا 5 درجه خنک تر از شهر بهشهر است.
مجموعه تاریخی عباس آباد که توسط معماران دوره صفویه ساخته شده است شامل یک باغ، سد، برج های آجری، حمام، آسیاب آبی و مقداری زیادی آب نما و مسیر های سنگ فرش شده می باشد
در ارتفاعات جنوبی و جنوب غربی و شرقی منطقه عباس آباد چشمه های بی شماری وجود دارند. آب موردنیاز این باغ از دو چشمه ی سرچشمه و قوری چشمه تامین میشده است همچنین آب مور نیاز برای آبیاری باغ با استفاده از لوله های از جنس کاشی به نام تنبوشه به باغ هدایت می‏شده است.
چشمه سرچشمه در ارتفاع 3500 متری در جنوب غربی باغ عباس آباد قرار دارد و حجم آب بسیار زیادی دارد. و یکی از نکات مهم این چشمه این است که آب پشت سد عباس آباد توسط این چشمه تامین می شود.
چشمه قوری یا قاری چشمه که به علت بیرون آمدن آب به صورت حباب به این نام مشهور است در فاصله 2 کیلومتری جنوب شرقی مجموعه عباس آباد قرار دارد و به خاطر کم بودن آب آن نسبت به چشمه سرچشمه از اهمیت کمتری برخودار است ولی تنها منبع تامین آب روستا سارو در شمال باغ عباس آباد است. گنجایش سد عباس آباد حجمی در حدود 600 هزار متر مکعب است که از نوع مخزنی و از جنس ساروج می باشد.
در سال 1380 هجری شمسی در عباس آباد کاوش هایی انجام شد تا اطلاعات مناسبی برای طریقه‏ی هدایت آب از سرچشمه را بدست بیاورند. کاوشگران دریافتند که مهندسین با استفاده از اختلاف سطح چشمه، معماری آب نماهای سکو مرکزی را ساخته اند. در کاوش های باستان شناسی اطلاعات کمی در باره بخش جنوبی به دست آمده است طبق این کاوش ها در 2 کیلومتری شمال باغ سازه ای پیدا شده که این سازه را به کاخ باغ نسبت داده اند.
 یکی از ویژگی های برجسته کاخ عباس آباد این است که با حذف پوشش گیاهی 100 ساله شمال باغ، اگر کسی در تراس ساختمان قراد داشت با توجه به شیب منطقه میتوانست رفت آمد قایق هایی که دریای خزر و شبه جزیره میانکاله تردد دارند را نیز مشاهده کند.
چهار طاقی موجود در سد عباس آباد که یک بنای آجری است که با پر شدن مخزن سد عباس آباد فقط نمای چهار طاقی آن دیده می شود و پایه ی بنا به زیر آب میرود. برای دسترسی به این چهار طاقی پل چوبی ساخته شده بود که ستون های این پل هنوز درون استخر سد قرار دارد.
مجموعه توریستی عباس آباد و و باغ عباس آباد به دلیل نزدیکی به شهر بهشهر و آب و هوای مناسب آن و همچنین امکان نزدیک شدن به مجموعه با ماشین و امکان اتراق در اطراف سایت در معرض حجوم گردشگران زیادی وجود دارد که باعث تخریب این مجموعه شده است. تذکرات زیادی از طرف سازمان میراث جهانی یونسکو به منظور تجدید نظر در برنامه‏ریزی گردشگری در این مکان به ایران داده شده است.
همانند باغ پاسارگارد ساختار کمی از سازه های این مجموعه باقی ماننده است.
آدرس: مازندران، بهشهر جاده بهشهر- گلوگاه، ۶ کیلومتری جاده عباس ‌آباد
هزینه ورودیه:-
ساعت مجاز به بازدید:-

6. باغ شاهزاده ( کرمان / ماهان )

یکی از اعجاز باغ های ایرانی وجود یکی باغ سرسبز با طراحی، معماری و همچنین بازی های مختلف آب در ساختار سازه است در یک اقلیم خشک و بیابانی قرار گرفته باشد که یکی از این اعجاز را میتوان باغ شازده ماهان نامید.
باغ های ایرانی
در عصر قاجار، سال 1298 هجری قمری (در دوران حکومت میرزا ناصر الدوله) باغی اعیانی نشینی توسط حاکم وقت کرمان تاسیس شد که بعد ها آن را به اسم باغ شازده شناختند باغی که هماند بهشتی در میان گرمای کویر است یکی دیگر از ویژگی های خاص باغ شازده سرسبزی اعجاب آور آن است که به لطف آب و هوای مطبوع و آب مناسب و کافی این امکان به وجود آمده است باغ شازده شامل سرو، چنار، شونگ، سپیدار، بید و کاج است و همچنین در کرت ها نیز درختان مثمر با نظم خاصی به صورت موازی به درختان خیابان ساخته شده است و در میان کرت ها از گل های زینتی استفاده شده است درختان به گونه و نظم خاصی در این باغ کاشته شده اند تا در هر ساعت از روز یک مکان بزرگی از باغ دارای سایه باشد
آدرس: استان کرمان، دو کیلومتری شهرستان ماهان و سی کیلومتری شهر کرمان
ساعات مجاز به بازدید: به جزء روز های سوگواری از ساعت 9 صبح تا 7 عصر امکان پذیر است
هزینه بازدید: 50000 ريال برای اتباع ایرانی و 500000 ريال برای اتباع خارجی

7. باغ اکبریه ( خراسان جنوبی / بیرجند )

باغ های ایرانی
باغی با وسعت 4.5 هکتار در جنوب شرقی شهر بیرجند که در یک منطقه کوهستانی قرار دارد سال ساخت این بنا را میتوان به دوره زندیه تا اوایل دوره قاجاری نسبت داد از لحاض تاریخی قدمیترین سازه این باغ مختص به اواخر دوران زندیه و اوابل دوره قاجاریه می باشد که توسط حشمت الدوله ساخته شده است و ساختمان تشریفات توسط پسر حشمت الدوله، ابراهیم شوکت الملک ساخته شده است این سازه به ساختمان تشریفات مشهور است که کوشک اصلی باغ بوده و در مرکزیت باغ قرار دارد در دوران پهلوی نیز این ساختمان محلی برای سکونت اسدالله علم وزیر وقت و پسر شوکت الملک بوده پس از مدتی این ساختمان توسط اسدالله علم به آستان مقدس رضوی وقف شد و در آخر در سال 1371 تحت نظر سازمان میراث فرهنگی( وزارت خانه اموزی) قرار گرفت.
باغ اکبریه همچون دیگر باغ ایرانی دارای یک کوشک اصلی است که مشرف به بیشتر فضای باغ است این کوشک ( کوشک شوکت الملک) در مرکزیت باغ که در مقابل آن یک حوض بزرگ قرار دارد این سازه به صورت غربی به شرقی ساخته شده است که و خیابان اصلی آن شمالی به جنوبی است که منتهی به کوشک اصلی میشود در کنارخیابان اصلی 2 ردیف درخت سرو بلند که به صورت متقارن دو طرف خیابان اصلی وجود دارد باعث ایجاد سایه افکنی در ساعات مختلف شده است آب مورد نیاز برای آبیاری و جوی های باغ دولت آباد از قناتی به این نام که در بالا دست باغ قرار دارد تهیه میشود.
کوشک اصلی که سازهی با معماری متقارن دارای 2 طبقه است سازه شاه نشین دارای اتاق آینه است که یکی از زیبایی های منحصر به فرد این ساختمان به حساب می آید.
ورودیه اصلی باغ در غرب قرار که خیابان عبوری از این ورودی منتی به کوشک اصلی و عمود برخیابان اصلی استآدرس: بیرجند، خیابان معلم، میدان مادر
ساعات مجاز به بازید: –
هزینه ورودیه: –

8. باغ دولت آباد ( یزد / یزد )

باغ و قنات دولت آباد توسط حاکم وقت یزد محمد تقی خان در سال 1160 هجری قمری ساخته شده است محمد تقی خان در دوران حکرانی خود بر یزد قنات ها و باغ های فراوان ساخت مهمترین آن این باغ بود بر روی سازه کشک باغ دولت آباد بادگیر وجود دارد که اصلی ترین نشان این باغ است.
بادگیر باغ دولت آباد بزرگترین بادگیر خشتی جهان به ارتفاع 33.8 به شمار می یاد.
باغ های ایرانی
قنات دولت آباد که قدمتی در حدود 200 سال دارد و از ارتفاعات مهریز سر چشمه میگیرد و از 5 شاخه قنات به هم متصل شده ایجاد شده است آب قنات پس از سیراب کرد بخش از زمین های کشاورزی مهریز با طی مسیر بیش از 50 کیلومتر به یزد میرسد و وارد باغ دولت آباد میشود در این دوره کرت های باغ دولت آباد زیر کشت درختان میوه بوده است پس از مرگ محمد تقی خان آب قنات بر روی شهر بسته شد و اکنون آب مورد نیاز باغ دولت آباد توسط پمپ های آب و چند چاه عمیق تامین میشود.
درختان کرت های باغ دولت آباد در گذشته نارنج، انار و انگور بوده و حتی تاریخ نگار معروف زنده یاد حسن پیر نیا، گل‎هاي رز باغ دولت‎آباد آنقدر زياد بود كه گلاب‎گيري آنها 2 ماه طول مي‎كشيد. درختان اصلی باغ دو ردیف کاج و یک ردیف سرو است که در دو طرف خیابان اصلی به صورت متقارن وجود دارند.
آدرس: استان یزد، شهر یزد، بلوار دولت آباد
ساعات مجاز به بازدید: همه روزه بغر از روز های سوگواری از ساعت 8 صبح تا 9 شب
هزینه ورودی: 50000 ريال برای اتباع ایرانی و 500000 ريال برای اتباع خارجی

8. باغ پهلوان پور ( یزد / مهریز )

باغی پهلوان پور به وسعت 2.5 هکتار در جنوب شرقی شهر خوش آب و هوای مهریز در استان قرار دارد این باغ مطلق به دوران قاجار بوده که در محله مزویر آباد شهر مهریز تاسیس شده است و جزء مجموعه باغ های ایرانی به شمار می آید که از آب و هوای معتدل و پوشش های گیاهی سر سبزی بر خوردار است درختان این باغ شامل کاج و سرو که جزء درختان غیر مثمر و درختان مثمر مثل انجیر و انار بوده که در کرت ها کاشته شده است در اطراف خیابان اصلی باغ پهلوان پور یک ردیف درخت چنار به صورت قرینه در دو طرف خیابان قرار دارد آب مور نیاز باغ پهلوان پور از قنات حسن آباد گرفته میشود که ار بخش جنوب غربی وارد باغ میشود و در جهت شیب باغ به سمت شرق باغ جاری می شود در مرحله اول در حوض پشتی کوشک جمع میشود و به دو دسته بخش تابستانی و بخش زمستانی تقسیم میشود بخش تابستانی از زیر کوشک اصلی میگزرد و حوض جلوی کوشک را پر میکند و در جوی خیابان اصلی میریزد و بخش زمستانی از بخش جنوبی کوشک رد شد و با شیب باغ به سمت شرق جاری می شود.
باغ های ایرانی
از لحاظ معماری باغ پهلوان پور دارای دو بخش اصلی باغ اصلی که شامل کوشک اصلی اقامتگاه تابستانی ( شربت خانه ) و باغ دهقانان که شامل دو سازه اقامتگاه زمستانی ساخته شده در دوران پهلوی که محل اقامت افرادی که در باغ زندگی میکند بوده و اصطبل است.
اقامتگاه تابستان ساختمانی دو طبقه که در دوران قاجار ساخته شده است در مرکزیت باغ در انتهای خیابان اصلی قرار دارد و طراحی آن به گونی است که توسط درختان محصور شده باشد.
آدرس: استان یزد، شهرستان مهریز، خیابان مطهری
زمان مجاز به بازدید: به غیر روز های سوگواری از ساعت 8 صبح الی 8 شب
هزینه ورودی:-

ارسال پاسخ